South Poland Cleantech Cluster

jest platformą współpracy pomiędzy firmami, uniwersytetami i jednostkami badawczo-wdrożeniowymi, jednostkami samorządu terytorialnego (gminy, miasta) oraz organizacjami pozarządowymi

Wizją South Poland Cleantech Cluster jest stworzenie wiodącego cleantech klastra w Europie Centralnej oraz jednego z bardziej  konkurencyjnych klastrów na świecie poprzez stworzenie ponadprzeciętnego środowiska innowacyjnego i badawczego w celu wprowadzania technologii i usług cleantech do różnych sektorów i łańcuchów wartości.

SPCleantech skupia członków i partnerów wokół następujących platform współpracy:

  • inteligentne, niskoemisyjne budynki / systemy zarządzania /  ekologiczne materiały budowlane
  • Smart city / zrównoważony rozwój miast / e-mobilność
  • wydajność energetyczna
  • smart grid / odnawialne źródła energi (OZE)
  • Big Data
  • internet rzeczy (IoT), internet wszystkiego (IoE)
  • bio-gospodarka
  • gospodarka w obiegu zamkniętym (circular economy)

Polska chce być liderem w procesie transformacji do gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ). Równolegle z pracami nad mapą drogową do GOZ w Ministerstwie Rozwoju, Ministerstwo Środowiska już przygotowuje program pilotażowy GOZ, który na początek obejmie 5 gmin wiejskich i miejsko-wiejskich – podkreśla Sławomir Mazurek, wiceminister środowiska.

Wiceminister Sławomir Mazurek przedstawił polskie priorytety w procesie transformacji do gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ). W szczególności podkreślił znaczenie wypracowania modelu GOZ dla terenów niezurbanizowanych.

– Polska chce być liderem tego procesu i równolegle z pracami nad mapą drogową do GOZ w Ministerstwie Rozwoju, Ministerstwo Środowiska już przygotowuje program pilotażowy GOZ, który na początek obejmie 5 gmin wiejskich i miejsko-wiejskich – powiedział Sławomir Mazurek.

Jak wyjaśnił, celem pilotażu, przy finansowym wsparciu NFOŚiGW, jest wypracowanie przez gminy dobrych praktyk w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym.

Minister Mazurek, wskazując na Strategię Odpowiedzialnego Rozwoju i Krajowy Plan Gospodarki Odpadami 2022, zaznaczył, że w Polsce już przyjęto dokumenty strategiczne uwzględniające przejście na model gospodarki o obiegu zamkniętym.

– W kwestii trwających na forum UE prac nad pakietem odpadowym, dostrzegając jego wszystkie zalety środowiskowe i gospodarcze, należy dążyć do przyjęcia rozwiązań realnych i wykonalnych. Trzeba mieć również na uwadze specyfikę każdego z państw członkowskich” – podkreślił Sławomir Mazurek.

Komisja Europejska zaprezentowała nowy pakiet dotyczący budowania gospodarki o obiegu zamkniętym.

Pakiet ma ułatwić europejskim przedsiębiorstwom i konsumentom przestawienie się na taki model gospodarki, w którym zasoby wykorzystuje się w bardziej zrównoważony sposób, a cykl życia produktów jest zamknięty dzięki zwiększeniu recyklingu i ponownego użycia.

Jak zapowiada Komisja Europejska, na tę transformację zostanie przekazane wsparcie finansowe pochodzące z europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych. Obejmie ono 650 mln euro z programu „Horyzont 2020” (program finansowy UE na rzecz badań naukowych i innowacji) oraz 5,5 mld euro z funduszy strukturalnych na gospodarowanie odpadami.

Do działań, które będzie realizować Komisja w trakcie obecnej kadencji, należą m.in. te na rzecz ograniczenia odpadów spożywczych o połowę do roku 2030. W komunikacie Komisji znalazły się również działania zmierzające do opracowania norm środowiskowych dla surowców wtórnych celem zwiększenia zaufania podmiotów gospodarczych na jednolitym rynku. Są tu też środki w ramach planu działań w zakresie Ekoprojektu na lata 2015–2017, którego celem jest zwiększanie efektywności energetycznej produktów, ich trwałości oraz możliwości naprawy i recyklingu.

W komunikacie wspomniano również o zmianie rozporządzenia w sprawie nawozów, tak by uznawanie nawozów organicznych i wytwarzanych z odpadów było łatwiejsze na jednolitym rynku. Mowa jest również o wspieraniu roli składników odżywczych zawartych w bioodpadach w poprawie jakości gleby. Dokument zawiera ponadto strategię dotyczącą tworzyw sztucznych w gospodarce o obiegu zamkniętym odnoszącą się do kwestii recyklingu, biodegradowalności i obecności substancji niebezpiecznych w tworzywach. Komunikat wspomina o zmniejszeniu ilości odpadów w środowisku morskim, ale bez podania konkretnych celów. Znajduje się tu również szereg działań na rzecz powtórnego wykorzystywania wody, w tym wniosek ustawodawczy w sprawie minimalnych wymogów dotyczących powtórnego wykorzystywania ścieków.

Prawnie wiążące cele

Opublikowany dziś pakiet zawiera też prawnie wiążące cele. Wśród zaproponowanych zmian legislacyjnych odnośnie odpadów jest np. wspólny dla wszystkich członków UE cel dotyczący recyklingu odpadów komunalnych na poziomie 65 proc. do roku 2030 czy też wiążący cel ograniczenia składowania odpadów komunalnych do maksymalnie 10 proc. do 2030 r. Znalazł się tu również, wyznaczony na ten sam rok, wspólny dla wszystkich krajów cel dotyczący recyklingu odpadów opakowaniowych na poziomie 75 proc. Zaproponowano też konkretne środki na rzecz promowania ponownego użycia i symbiozy przemysłowej, tj. przemiany produktu ubocznego jednej branży przemysłu w surowiec dla innej branży. Mowa jest tu również o tworzeniu zachęt gospodarczych dla producentów, aby wprowadzali na rynek bardziej ekologiczne produkty i wspierali programy odzysku i recyklingu.

– Dzięki zrewidowaniu obecnego sposobu produkcji, pracy i dokonywania zakupów, możemy stworzyć nowe możliwości – w tym możliwości zatrudnienia. Przyjęty dziś pakiet wyznacza kompleksowe ramy, które faktycznie umożliwiają wprowadzenie zmian oraz określa wiarygodny i ambitny plan gospodarowania odpadami w Europie wraz z działaniami wspierającymi, obejmującymi cały cykl życia produktów. Takie połączenie inteligentnych regulacji i inicjatyw na szczeblu UE ułatwi przedsiębiorstwom i konsumentom, a także władzom krajowym i lokalnym, uczestnictwo w tej transformacji – skomentował Frans Timmermans, pierwszy wiceprzewodniczący zespołu projektowego odpowiedzialny za zrównoważony rozwój.